Prezident İlham Əliyevin yanvarın 5-də Azərbaycanın yerli televiziya kanallarına verdiyi müsahibədə diqqət çəkən əsas istiqamətlərdən biri ölkənin enerji strategiyası və bu sahədə formalaşdırılan uzunmüddətli baxış oldu. Dövlət başçısının səsləndirdiyi fikirlər göstərdi ki, Azərbaycan artıq təkcə ənənəvi enerji istehsalçısı kimi deyil, eyni zamanda bərpaolunan enerji sahəsində böyük potensiala malik olan və bu potensialı real layihələrə çevirən ölkə kimi çıxış edir. Qlobal enerji bazarlarında baş verən dəyişikliklər fonunda Azərbaycanın bu istiqamətdə atdığı addımlar həm milli maraqlara, həm də beynəlxalq tendensiyalara uyğun şəkildə formalaşdırılır.
Prezident İlham Əliyev müsahibədə xüsusi olaraq vurğuladı ki, Azərbaycanın təkcə külək enerjisi üzrə potensialı 150 giqavatdan artıqdır. Bu rəqəm təkcə region üçün deyil, Avropa miqyasında da son dərəcə ciddi göstərici hesab olunur. Xüsusilə Xəzər dənizi hövzəsi və ölkənin müxtəlif bölgələri külək enerjisinin istehsalı baxımından geniş imkanlar yaradır. Dövlət başçısının diqqətə çatdırdığı bu fakt Azərbaycanın gələcəkdə enerji ixracatçısı statusunu yalnız neft və qazla məhdudlaşdırmadığını, bərpaolunan enerji sahəsində də yeni mərhələyə keçdiyini açıq şəkildə ortaya qoyur.
Bu böyük potensialın reallaşdırılması mərhələli şəkildə planlaşdırılır. Prezidentin qeyd etdiyi kimi, Azərbaycanın qısamüddətli planları çərçivəsində 8 giqavat həcmində bərpaolunan enerji gücünün əldə edilməsi nəzərdə tutulur. Bu hədəf real layihələr, beynəlxalq tərəfdaşlıqlar və texnoloji imkanlar əsasında müəyyənləşdirilib. Hazırda bu sahədə aparılan işlər təkcə istehsal gücünün artırılmasına deyil, eyni zamanda enerji sisteminin dayanıqlığının təmin olunmasına yönəlib. Yeni elektrik stansiyalarının yaradılması, ötürücü xətlərin modernləşdirilməsi və enerji balansının şaxələndirilməsi bu strategiyanın əsas tərkib hissələridir.
Müsahibədə səsləndirilən mühüm məqamlardan biri də Azərbaycanın regionda malik olduğu unikal mövqe ilə bağlı idi. Prezident İlham Əliyev açıq şəkildə bildirdi ki, nə Cənubi Qafqazda, nə Orta Asiyada, nə də yaxın qonşuluqda Azərbaycanın malik olduğu qədər sərbəst enerji gücünə sahib ikinci ölkə yoxdur. Bu amil ölkəmizə həm iqtisadi, həm siyasi, həm də strateji üstünlüklər qazandırır. Sərbəst enerji gücü Azərbaycanın daxili tələbatını tam təmin etməklə yanaşı, eyni zamanda ixrac imkanlarını genişləndirir və ölkəni etibarlı enerji tərəfdaşı kimi möhkəmləndirir.
Enerji sahəsində formalaşdırılan bu strateji baxış yalnız istehsalla məhdudlaşmır. Prezidentin müsahibəsində şəhər infrastrukturu, yol-nəqliyyat sisteminin idarə edilməsi və müasir urbanist yanaşmalar da diqqət mərkəzində oldu. Dövlət başçısı vurğuladı ki, nəqliyyat sektorunda mövcud problemlərin həlli üçün yeni yanaşmalara ehtiyac var və bu baxımdan yol-nəqliyyat sisteminin daha səmərəli idarə edilməsi vacibdir. Burada əsas məqsəd tıxacların azaldılması, vaxt itkisinə son qoyulması və enerji resurslarından daha rasional istifadə olunmasıdır.
Bu kontekstdə mikromobillik anlayışı xüsusi önəm kəsb edir. Prezident İlham Əliyevin də qeyd etdiyi kimi, ictimai nəqliyyata üstünlük verilməsi, alternativ nəqliyyat vasitələrinin təşviqi və şəhər daxilində hərəkətin daha çevik təşkil olunması real çıxış yollarından biri hesab olunur. Velosiped infrastrukturu, elektrikli skuterlər, piyada zonalarının genişləndirilməsi və ictimai nəqliyyat şəbəkəsinin modernləşdirilməsi həm ekoloji tarazlığın qorunmasına, həm də enerji istehlakının azalmasına xidmət edir.
Bu yanaşma eyni zamanda bərpaolunan enerji strategiyası ilə birbaşa əlaqəlidir. Elektrikli nəqliyyat vasitələrinin geniş tətbiqi, enerji səmərəli şəhər modellərinin qurulması və ağıllı idarəetmə sistemləri Azərbaycanın yaşıl inkişaf konsepsiyasının əsas elementlərindəndir. Prezidentin müsahibəsində səsləndirilən fikirlərdən aydın olur ki, enerji istehsalı ilə enerji istehlakı paralel şəkildə düşünülür və hər iki sahə vahid strategiya çərçivəsində əlaqələndirilir.
Dövlət başçısının bu mövzuda ortaya qoyduğu baxış Azərbaycanın yalnız bugünkü ehtiyaclarını deyil, gələcək onilliklər üçün formalaşdırdığı inkişaf modelini əks etdirir. Enerji təhlükəsizliyi, ekoloji məsuliyyət, iqtisadi səmərəlilik və sosial rahatlıq bir-birini tamamlayan elementlər kimi nəzərdən keçirilir. Bu isə ölkənin dayanıqlı inkişaf yolunda ardıcıl və düşünülmüş siyasət yürütdüyünü göstərir.
Prezident İlham Əliyevin müsahibəsində səsləndirilən enerji və nəqliyyatla bağlı yanaşmalar Azərbaycanın müasir dövlət idarəçiliyində kompleks düşüncə tərzinin formalaşdığını nümayiş etdirir. Burada ayrı-ayrı sahələr deyil, bütöv sistem nəzərə alınır. Enerji potensialının reallaşdırılması, şəhər həyatının rahatlaşdırılması və ekoloji tarazlığın qorunması bir-biri ilə uzlaşan prioritetlər kimi diqqətdə saxlanılır. Bu yanaşma Azərbaycanın regional və qlobal miqyasda mövqelərini möhkəmləndirən əsas amillərdən biri kimi çıxış edir.
Vüqar Ağayev
YAP Salyan rayon təşkilatının məsləhətçisi
